Spanning? Deze 7 oplossingen geven verlichting

(Albert Sonnevelt) Spanning kunnen we opsplitsen in twee typen geladenheid, namelijk het soort opwinding dat je ervaart wanneer je bijvoorbeeld een sportwedstrijd volgt en spanning waardoor je juist paniek voelt. De laatstgenoemde vorm van druk is waar ik uitgebreid aandacht aan schenk in dit artikel.

Helft bevolking ervaart lichamelijke klachten als gevolg van spanning

Stress heeft niet alleen negatieve gevolgen voor het mentale functioneren, maar veroorzaakt ook lichamelijke klachten. Uit cijfers blijkt dat maar liefst 50% van de Nederlanders hiermee te maken heeft. Het zorgt mede voor pijnlijke spieren en kan zelfs de aanleiding geven tot hart- en vaatziekten. Daarnaast kan het zorgen voor de volgende problemen:

  • Hoofdpijn
  • Maag- en/of darmklachten
  • Nek- en/of rugklachten
  • Hartkloppingen

Jong geleerd en oud gedaan

Het is in onze hedendaagse maatschappij niet moeilijk om spanning te ervaren. Je komt het immers overal tegen. Al hebben we het alleen al over de druk om te moeten presteren. Dat begint al wanneer je nog maar een kind bent en je naar school moet. Je ervaart spanning omdat je in een geheel nieuwe omgeving terechtkomt, waar je voor het eerst zonder je ouders je eerste schooldag beleeft. Je weet op dat moment nog niet wat er precies van je verwacht wordt. Kinderen wordt gaandeweg geleerd dat het belangrijk is om te presteren. Je moet het beste van jezelf laten zien. Je moet goed je best doen en je moet goed opletten in de klas. Zo word je klaargestoomd voor de volwassen maatschappij waar presteren een wezenlijk onderdeel van uitmaakt. Alleen zo kun je succesvol worden. Je ziet het ook op televisie. De best bekeken uitzendingen zijn uitzendingen die een format in wedstrijdverband hebben. Het doel is om de allerbeste te vinden, wat zenuwslopend is voor de deelnemers en ze alles op alles willen zetten om als winnaar uit de bus te komen. Als winnaar krijg je vervolgens een prijs, eeuwige roem en word je op handen gedragen.

Langdurige druk kan leiden tot burn-out

De druk om succesvol te moeten zijn resulteert echter steeds vaker in een burn-out. De cijfers liegen er niet om. In zeer korte tijd is het aantal mensen met burn-outklachten verdubbeld. Vooral jonge mensen worden steeds vaker slachtoffer. Ze raken emotioneel uitgeput, omdat blijkt dat het ze niet lukt om te moeten voldoen aan de hoge verwachten. Heb je eenmaal een burn-out gehad, dan blijf je vatbaarder voor spanning en stress.

Voel je de dreiging van terrorisme?

Dan is er ook een totaal ander type spanning. Spanning die eigenlijk nog relatief nieuw in dit deel van het continent. De angst voor terrorisme, bedoelen we. In het nieuws wordt er doorgaans veel aandacht besteed aan terrorisme, zeker wanneer het vrij dichtbij ons afspeelt. Dankzij die aandacht, lijkt het al snel alsof de hele wereld in brand staat.

Onderuit door slecht nieuws

Er is ook het type spanning dat ontstaat wanneer je slecht nieuws krijgt bij de huisarts of in het ziekenhuis. Datzelfde geldt ook wanneer er plots een dierbare is overleden en je hiervan op de hoogte wordt gebracht. Je hebt dan het gevoel alsof de grond letterlijk onder je voeten vandaan wordt getrokken. Je lijkt geen controle meer te hebben over je benen die plots als trillende stokjes onder je lichaam staan.

Ben jij er ook zo moe van?

Spanning vraagt veel energie. Wanneer je je een hele dag druk hebt gemaakt, kun je aan het einde van de dag doodmoe zijn. Vaak ervaar je dit pas wanneer er ontlading optreedt. Je hebt even flink kunnen huilen of je krijgt het goede nieuws waarop je hoopte, waarna je een zucht van verlichting slaakt en er direct ontspanning in zowel je geest als je lichaam komt.

De extra antenne van HSP

Wanneer je hooggevoelig bent is het een extra uitdaging om met stress om te gaan. Je hebt dan een extra antenne voor spanning. Zonder dat er maar een woord gesproken hoeft te worden, kan je spanning aanvoelen. Het hoeft niet direct spanning te zijn die te maken heeft met de betreffende situatie. Het kan ook gaan om spanning die de gesprekspartner zonder het te weten bij zich draagt.

Dit zie je vaak terug in het hebben van een hoge ademhaling. Hoe je vervolgens reageert op deze spanning, verschilt per individu. Terwijl de één er erg druk van wordt, kan het de ander juist volledig blokkeren. Het verschil in reactie tussen een extravert en introvert persoon kan een verschil van dag en nacht zijn.

Gevangen in je eigen hoofd

Overigens hoeft er niet direct een aanleiding te zijn voor het ontstaan van spanning. Het kan ook voorkomen dat je áltijd spanning ervaart, waar je ook maar bent. Je bent bang om te falen, om fouten te maken. Een ernstigere vorm hiervan is een angststoornis. Hiervan kan ook sprake zijn in sociaal verband. Je durft je niet te begeven op plekken waar (veel) mensen zijn bijvoorbeeld. En dan zijn er nog mensen met een dwangstoornis. Ze zitten gevangen in hun eigen hoofd. Het hoofd bepaalt dat je vier keer achterstevoren de trap op moet lopen voordat je mag ontbijten, twintig keer de kraan op en dicht moet draaien voordat je je handen mag wassen of de hele dag het huis moet schoonmaken. Hoewel deze patiënten in vele gevallen in theorie prima weten dat het vergeten of bewust geen gehoor geven aan deze opdrachten van het hoofd geen grote gevolgen heeft, lukt het ze alsnog niet om ermee te stoppen. Dit kan je alledaagse leven behoorlijk in de weg zitten.

Zeven oplossingen bij chronische spanning

Of je nu zo nu en dan last hebt van spanning of er daadwerkelijk sprake is van een angststoornis, er is gelukkig goed nieuws. Er zijn mogelijkheden om de spanning zoveel mogelijk te minimaliseren en zelfs te laten verdwijnen. Van belang is het om hierin niet te snel te willen en dus vooral de tijd te nemen. Het eerste advies is een ogenschijnlijk makkelijk advies:

  • Blijf ademen. Natuurlijk, iedereen haalt adem. Maar de wijze waarop verschilt per persoon. Wanneer je een hoge ademhaling hebt, kun je de volgende oefening gebruiken om tot ontspanning te komen: Adem langzaam in terwijl je tot vier telt. Begin bij je buik en werk zo langzaam omhoog. Vervolgens houd je je adem in gedurende vier seconden. Vervolgens tel je weer tot 4 terwijl je langzaam uitblaast.
  • Ook essentieel is het feit dat je goed slaapt. Wanneer je een slechte nacht ervaart, merk je dat je de volgende dag veel sneller spanning kunt ervaren. Je raakt sneller geïrriteerd, maar je maakt je ook veel sneller druk om dingen waar je je anders niet druk om zou maken. Wanneer je regelmatig slapeloze nachten hebt of zelfs een slaapstoornis hebt, is de kans groot dat je altijd moe bent. En als je moe bent ben je meer geneigd om te gaan doemdenken. Het ervaren van spanning wordt vaak als reden benoemd waarom men niet in slaap kan vallen. Het hoofd blijft maar malen. In zo’n geval is het een idee om te proberen aan iets anders te denken of rustgevende muziek op te zetten om je daarop je focussen.
  • Lichaamsbeweging is ook belangrijk in het tegengaan van spanning. Chronische zenuwachtigheid hoopt zich namelijk snel op in het lichaam. Door te bewegen laat je de opgebouwde spanning loskomen, waardoor het zich kan oplossen. Het bewegen is één van de belangrijkste dingen die je kunt doen om spanning tegen te gaan of te minimaliseren. Je hoeft niet per se te gaan hardlopen of iets anders te doen waar je direct al als een berg tegenop ziet. Vind iets wat je leuk vindt om te doen. Vind een tennisclub waar je samen met vrienden of vriendinnen terecht kunt, meld je aan bij een dansschool of neem surflessen. Zolang je iets doet wat je leuk vindt, wordt het bewegen geen verplichting meer. Daarmee komen we gelijk bij het volgende aandachtspunt, want het doen van dingen die je leuk vindt vermindert automatisch al spanning.
  • Flink lachen is ook een goede remedie. Vind je het lastig om eens goed te lachen? Dan kan het bezoeken van een cabaretvoorstelling aangeraden worden. Er bestaan zelfs lachtherapieën. Dat is niet eens zo gek, want door te lachen ontspannen je spieren. Nadien heb je een vergelijkbaar gevoel als iemand die flink gesport heeft.
  • Neem geregeld even een momentje voor jezelf waarin je alleen de dingen doet die je echt graag wilt doen, denk aan het lezen van een boek, het kijken van je favoriete televisieprogramma, lekker buiten zitten op een mooie dag of het bezoeken van een concert. Zo kom je letterlijk op andere gedachten.
  • Goed voor jezelf zorgen is dus belangrijk, maar ook als het gaat om bewust eten. Wanneer je regelmatig, gevarieerd en gezond eet, loop je minder de kans om terecht te komen in een vicieuze cirkel van spanning. Het niet binnenkrijgen van de noodzakelijke vitamines kan je in een depressieve stemming brengen. Tegelijkertijd zorgt ongezond eten, zoals het nuttigen van voedsel waarin veel snelle suikers zitten, ervoor dat je bloedsuikerspiegel sterk gaat schommelen. Door een gebrek aan de noodzakelijke voedingsstoffen kun je je erg moe gaan voelen, ervaar je een gebrek aan energie en mis je de drive om leuke dingen te ondernemen. Vitamines vind je terug in zoal groenten als fruit. Ook het eten van vette vis en noten kunnen we je als tip meegeven. Dit zit vol met Omega 3 olie. Dat wordt ook wel de “smeerolie voor het brein” genoemd.
  • Mocht je er zelf niet uitkomen, kun je altijd een deskundige raadplegen. Maak een afspraak met een coach of therapeut die jou hierin kan begeleiden. Een professionele hulpverlener kan jou helpen om uit te vinden wat het beste werkt om weer in balans te komen.

Diep van binnen weet je natuurlijk ook wel wat goed voor je is. Maar hoe komt het dat het soms zo lastig is om je gedrag te veranderen?

Bron: Albert Sonnevelt


Je kunt ook interesse hebben in:

Dit is een belangrijke oorzaak van een burn-out

Dit is waar je echt gelukkig van wordt volgens de wetenschap

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Reacties Beschermd door WP-SpamShield Spam Filter

Translate »