Hoe herken je een narcist?

(Global Heart | Esther Haasnoot) Hoe herken je een narcist? Psychische stoornissen kunnen verwarrend zijn: veel hebben vergelijkbare of zelfs overlappende kenmerken die het moeilijk kunnen maken om ze te onderscheiden en te begrijpen. Bovendien veel mensen met een persoonlijkheidsstoornis vertonen ook tekenen en symptomen van andere persoonlijkheidsstoornissen, die in gradaties en intensiteit niveaus tot uiting kunnen komen.

Een persoonlijkheidsstoornis is een verzamelnaam die kan worden ingedeeld in verschillende persoonlijkheidstypes. Zo kan één iemand meerdere persoonlijkheidstypen vertonen. Dat wil zeggen, persoonlijkheidstypes sluiten elkaar niet uit.

Donald Trump is een duidelijk voorbeeld van iemand met meerdere persoonlijkheidstypes.

Enige tijd geleden verscheen het controversiële boekThe Dangerous Case of Donald Trump” waarin 27 deskundigen op het gebied van de geestelijke gezondheidszorg hun visie geven op de mentale toestand van de president. In dit boek worden scherpe conclusies getrokken: Donald Trump zou een narcist, sociopaat en een paranoïde sadist zijn. Hij zou geen empathie en schaamte kennen. De enige vorm van inlevingsvermogen die Donald Trump wél zou kennen is dat van een roofdier die zich kan inleven in de angst en zwakte van zijn prooi met als doel deze te kunnen vangen en vernietigen. Hierbij wordt verwezen naar een uitspraak van Donald Trump: ‘Sometimes, part of making a deal is denigrating your competition.’

Daarnaast bevatten alle persoonlijkheidsstoornissen elementen van narcisme; in het bijzonder de eigenschappen van beperkt inzicht en empathie.

Een narcist is eenvoudig gezegd iemand die graag de aandacht wil. Echter deze eigenschap kunnen mensen ook hebben en hoeven toch geen narcist te zijn. Zoals bij vele stoornissen moet er sprake zijn van een extreme vorm wil je kunnen zeggen of je met een narcist te maken hebt.

Wat is een narcistische persoonlijkheidsstoornis?

Iemand met een narcistische persoonlijkheidsstoornis heeft een sterke behoefte aan aandacht en bewondering. Hij of zij gedraagt zich superieur, maar is eigenlijk ook extreem onzeker. Narcisten kunnen erg leiden onder hun eigen narcisme en geen inzicht hebben in waar nu de oorzaak van hun problemen liggen. Op het eerste gezicht stralen personen die lijden aan narcistische persoonlijkheidsstoornis veel zelfvertrouwen en een zeer sterk gevoel van zelfwaarde uit. In feite is het tegendeel het geval: Narcisten proberen, hun lage gevoel van eigenwaarde te compenseren door zich beter of belangrijker te beschouwen dan een ander, en is zich dit meestal niet bewust. Op zich opmerkelijk wanneer je kijkt naar de symptomen van deze persoonlijkheidsstoornis.

Hoe herken je een narcist?

Een narcist heeft de volgende primaire kenmerken:

  1. Gevoel van aanspraak, claimen, opeisen.
  2. Gebrek aan inlevingsvermogen – Een narcist heeft vaak geen idee wat er in de ander omgaat en is vaak niet in staat om echte liefde of affectie te tonen.
  3. Geen aandacht voor een ander – Een narcist kan moeilijk aandacht schenken aan een ander, omdat dit betekent dat de ander even geen aandacht voor hem of haar heeft.
  4. Kan niet tegen kritiek en tegenspraak – Een narcist kan er absoluut niet tegen te worden tegen gesproken of tegengewerkt, of wanneer er andere ideeën, meningen of mensen boven hem of haar worden gesteld.
  5. Geen inzicht – Een narcist is heel erg op zichzelf gericht en heeft heel veel moeite met inlevingsvermogen. De motivatie om hun eigen gedrag te veranderen kan erg laag zijn.
  6. Opgeblazen ego – Gedraagt zich op een trotse, arrogante, egoïstische, zelfoverschattende of hooghartige manier.
  7. Vraagt veel aandacht – Heeft “narcistische aanvoer” nodig in plaats van dat hij of zij echte verbinding zoekt.
  8. Snel verveeld – Zeker wanneer hij of zij niet in de belangstelling staat en alle aandacht krijgt maar ook wanneer je boven een ander staat en alle anderen zijn dom en minderwaardig, is er niets wat je wilt zien om van te leren en wat je nog kan boeien. Hierdoor kom je in een gevoel van ontevredenheid en vervelen, wat uiteindelijk zelfs kan leiden tot depressie.
  9. Verwacht een voorkeursbehandeling – Een narcist voelt zich boven de ander staan, verwacht meer rechten en minder plichten te hebben dan een ander, en ziet zichzelf als superieur.
  10. Onvolwassen en zelfverheerlijkende fantasieën – Een narcist kan obsessies hebben waarin fantasieën over perfectie centraal staat. Dit kunnen fantasieën zijn over genialiteit, geweldige prestaties en / of over de perfecte liefde.
  11. Manipulatief, dominant – Een narcist houdt geen middel onbenut om te krijgen wat hij/zij wil. Ook mensen behoren tot een middel om hun doel te bereiken. Zo zal hij of zij niet schromen gebruik en misbruik te maken van mensen, hun gevoelens, hun gedachten en hun persoonlijkheden. Doordat een narcist erg goed is in slinkse manipulatie, hebben de betreffende personen vaak niet zo snel in de gaten dat zij worden ingezet om bepaalde doeleinden te bereiken.
  12. Gebrekkige communicatie – Hij/zij praat niet met je maar praat tegen je en het liefst over zichzelf
  13. Heeft vaak conflicten met anderen – hij/zij is altijd wel boos op iets of iemand.
  14. Geen berouw – Gebrek aan schuld, spijt of schaamte.
  15. Emotionele onderontwikkeling –  Ze opereren als gevolg van diepgewortelde onzekerheden. Die onzekerheden komen vaak naar voren in het sociale gedrag van de narcist.
  16. Ze hebben behoefte aan bewondering- ‘Als mijn ego fragiel is, heb ik veel andere meningen nodig om mijn zelfbeeld te versterken’, dus onder al die grootsheid zit een vrij laag en gebroken gevoel van eigenwaarde.
  17. Overdrijven en liegen Een narcist kan liegen en overdrijven onder meer over eigen prestaties, sociale contacten, ervaringen, talenten en eigenschappen.
  18. Obsessies en verslavingen – Een narcist moet altijd een goed gevoel over zichzelf hebben.
  19. Kan aandacht provoceren – “Negatieve aandacht is beter dan geen aandacht” Een narcist heeft een enorme behoefte aan aandacht. Het gaat dan ook alleen om de aandacht en niet om de vorm van aandacht. Je kunt bijvoorbeeld aandacht krijgen door iedereen aan het lachen te maken met grappen, of door voortdurend mensen in het openbaar voor schut te zetten. Kortom, het gaat dus om zowel positieve als negatieve aandacht.
  20. Gefixeerd op jaloezie – Iemand die narcistisch is, kan zich fixeren op jaloezie, ze denken vaak dat mensen jaloers op hen zijn.

Een narcist ontwikkelt vaak de eigenschap om snel inschattingen te maken van wat iemand van hen verwacht. Wanneer zij hier immers aan voldoen kunnen zij op een voetstuk geplaatst worden. Een narcist zal vaak manipulerend gedrag laten zien om hier zelf beter van te worden. Een narcist heeft alle bewondering, erkenning, aandacht en bevestiging voor zichzelf nodig en is zeer gevoelig voor kritiek. Dit kan in persoonlijke en werkgerelateerde situaties heel veel complicaties opleveren. Een narcist zal positieve gevoelens nooit echt terug kunnen beantwoorden.

Hoe relaties worden bekeken

  1. Behandelt anderen als objecten voor persoonlijk gewin.
  2. Als nut om hun doel te bereiken, bruikbaar, ten dienste van.
  3. Kan zich niet inleven in de persoon waar hij/zij de relatie mee heeft, komt bot en liefdeloos over, maar wil wel graag complimenten over zichzelf horen. Vaak zoeken hij/zij bij anderen de bevestiging of hij/zij wel goed genoeg is en de goede dingen doen.
  4. Ze pushen tegen je persoonlijke grenzen.
  5. In een relatie zal een narcist vrijwel altijd de baas willen zijn, houd afstand van zijn/haar partner, liegt en in veel gevallen is doorgaans ontrouw. Daarbij doet hij/zij er alles aan om zelf niet afhankelijk te worden van de partner, maar de partner wel afhankelijk te maken van hem of haar.
  6. Een narcist kan ziekelijk jaloers, bezitterig, paranoïde en afgunstig zijn. Een ander mag niet beter, belangrijker of succesvoller zijn.
  7. Heeft problemen met seks – Kan seks volledig afwijzen, celibatair tot uiterst dominant, vulgair , veel eisend, seksmaniak, fetisjisme. Seks wordt gebruikt als machtsmiddel, als wapen om te domineren.
  8. In het begin zullen ze je een speciaal gevoel geven. Omdat ze vinden dat ze speciaal zijn, kunnen alleen andere speciale mensen ze begrijpen. In de loop van de tijd zal dit gevoel echter minder zwaar wegen. Je zult het gevoel krijgen dat ze je niet eens echt kennen, vooral omdat jij niet veel tijd besteedt aan het praten over jezelf.
  9. Als je iemand ontmoet en ze beginnen je meteen te vertellen dat ze van je houden en je bent geweldig en je bent de mooiste persoon ter wereld, de meest ongelooflijke partner die ze ooit hebben ontmoet – Het gaat gewoon om een soort van opgeblazen, een beetje fantastisch denken en projecteren – Dit is een behoorlijk grote rode vlag!!

Maar wat veroorzaakt nu narcisme?

Er zijn verschillende theorieën met betrekking tot de oorzaak van narcisme. Sommigen denken dat het genetisch bepaald is, anderen zijn van mening dat een narcistische persoonlijkheidsstoornis een defensieve reactie is op bijvoorbeeld verwaarlozing, trauma’s of misbruik. Zo zou er in de jeugd sprake zijn van een gebrekkige hechting met de zorgverleners. In materieel opzicht wordt het kind verwend, en krijgt van alles. Maar het kind ervaart gebrek aan emotionele aandacht (emotionele verwaarlozing) Naarmate ze ouder worden zijn ze snel beledigd en eisen alle aandacht. Ze vinden alleen zichzelf nog maar belangrijk, eisen de eerste plaats en bouwen een dik pantser om zich heen om maar niet meer gekwetst te worden. En dan is er een groep die denkt dat kinderen die in hun jeugd geïdealiseerd worden door hun omgeving en niet verantwoordelijk worden gehouden voor hun daden, een narcistische persoonlijkheidsstoornis kunnen ontwikkelen.

Op dieper niveau bekeken

Personen die lijden aan narcisme kunnen op het eerste gezicht vaak prima te functioneren in de maatschappij. Vaak zijn deze personen charmant, innemend, welbespraakt en lijken onafhankelijk en zelfstandig. Achter dit masker schuilt een gevoel van angst, onzekerheid, leegte en afhankelijkheid. Vanwege deze onderliggende aspecten ligt misbruik vaak op de loer. Door het lage gevoel van eigenwaarde gaan narcisten zich zo gedragen dat ze zich verheven voelen boven iedereen.

Is narcisme te genezen?

Uit onderzoek blijkt dat mensen met een narcistische persoonlijkheidsstoornis minder snel geneigd zijn om hun symptomen te verbeteren.

Narcisten worden beschreven als zeer resistent tegen behandeling. Deze mensen hebben vaak een slecht inzicht in de manier waarop hun gedrag schadelijk is voor zichzelf of anderen. Ook kunnen narcisten meer emotionele pijn bij anderen veroorzaken dan dat zij hierdoor zelf  emotionele pijn ervaren. De motivatie om hun gedrag te veranderen kan erg laag zijn.

Bron: Global Heart


Je zou ook interesse kunnen hebben in:

Waar komt toch het idee vandaan dat het normaal is dat mannen aan vrouwen zitten?

Het masker waarachter zij leven; de illusie van de ‘echte mannen’

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Reacties Beschermd door WP-SpamShield Spam Filter

Translate »